W "Rzeczpospolitej" z 5 lutego 2002 r. "poczÄ™stowano" nas zaskakujÄ…cÄ… informacjÄ… o wytypowaniu Jana Tomasza Grossa do Nagrody im. Dariusza Fikusa - za "spowodowanie ogólnonarodowej dyskusji o polskiej historii i teraźniejszoÅ›ci".
W tekście "Poruszył sumienia" Andrzej Kaczyński następująco wychwala J.T. Grossa: "Debata, której początek dali 'Sąsiedzi' Jana Tomasza Grossa, stała się najdonioślejszym intelektualnym wydarzeniem w polskich mediach w 2000 i 2001 roku". Redaktor "Rzeczpospolitej" dziwnie zapomniał o tym, jak wielu autorów zarzuciło i udowodniło Grossowi wielką liczbę kłamstw i oszczerstw. Wystarczy przypomnieć m.in. teksty prof. T. Strzembosza, P. Gontarczyka, prof. I.C. Pogonowskiego, M.K. Dziewanowskiego czy moją książkę "Sto kłamstw J.T. Grossa". Jeszcze w grudniu 2001 r. prof. Strzembosz opublikował na łamach "Powściągliwości i Pracy" wywiad pod znamiennym tytułem "Gross kłamie - nie mogłem milczeć".
Kłamstwa Grossa skrytykowali również liczni zagraniczni uczeni, choćby historycy niemieccy T. Urban i B. Musiał (bardzo obszerne uwagi krytyczne tego ostatniego autora referowaliśmy w "Naszym Dzienniku" z 1-2 grudnia 2001 r.). Sama "Rzeczpospolita" zamieściła 1 września 2001 r. artykuł niemieckiego historyka T. Urbana obalający nieprawdy Grossa. Sam Kaczyński referował artykuł Musiała o kłamstwach Grossa.
Jak w świetle tych faktów potraktować tekst Kaczyńskiego przedstawiający Grossa jako tego, który "poruszył sumienia"? Jak "Rzeczpospolita" może bronić świadomego kłamcy, tylekroć złapanego przez historyków na pomówieniach?
Warto przytoczyć jedną z najnowszych wypowiedzi historyków na temat kłamstw Grossa, wydrukowaną w bardzo interesującym periodyku "Zgoda", wydawanym w USA. W numerze "Zgody" z 15 stycznia 2002 r. ukazał się wywiad redaktora naczelnego tego periodyku dr. Wojciecha Wierzewskiego z najwybitniejszym amerykańskim znawcą historii Polski - profesorem Richardem C. Lukasem.
Amerykański historyk, autor czterech książek na temat historii Polski, wyróżniających się niebywałą gruntownością podejścia i erudycją, m.in. znakomitego "Zapomnianego Holocaustu", powiedział w swym wywiadzie: "Kiedy ukazała się książka Grossa, kiedy zapoznałem się z zawartością 'Sąsiadów', poczułem dosłownie ból w sercu. Wydawało mi się, że po tylu latach starań obie strony, Polacy i Żydzi osiągnęli pewien niezaprzeczalny postęp w opisie skomplikowanej przeszłości polsko-żydowskiej. Po tych wszystkich konferencjach, w których uczestniczyłem, po tym wszystkim, co sobie powiedzieliśmy, byłem przekonany, że wkroczyliśmy w etap większego wzajemnego respektu, przyzwoitości i ucywilizowanych manier. Słyszałem wręcz głosy: 'Tak, rzeczywiście nie pisaliśmy dotąd o tym, tak, to powinniśmy włączyć w przyszłości do naszych prac i rozważań'. I po tym wszystkim przychodzi taka książka Grossa! Poczułem po jej lekturze nieopisane obrzydzenie i odrazę [podk. J.R.N.]. Chcę jednak powiedzieć, że może nie należy za to wszystko, co się stało, obwiniać samych tylko historyków. W naszej kulturze, w naszych środowiskach wytworzyło się przekonanie, że najprostsza i najskuteczniejsza droga zwrócenia na siebie uwagi i zrobienia w tej dziedzinie pieniędzy wiedzie przez 'pójście na sensację'. Bez względu na sam temat. I to jest chyba, w moim odczuciu, najlepsza charakterystyka zawartości tamtej książki; motywowała ją chęć odwołania się do najniższych ludzkich instynktów tutejszego czytelnika".
W czwartek, 7 lutego otrzymałem bardzo ważną telefoniczną informację od znakomitego naukowca polonijnego w USA - prof. Iwo Cypriana Pogonowskiego, autora m.in. słynnej książki "Jews in Poland". Profesor Pogonowski poinformował mnie, że parę dni temu J.T. Gross wygłosił wykład na New York City University, związany z jego książką "Sąsiedzi". Po wykładzie doszło m.in. do obszernego wystąpienia prof. Jana Moora Jankowskiego. Powiedział on wprost Grossowi, przy licznym gronie zebranych: "Pan jest oszustem". Profesor Jan Moor Jankowski jest członkiem Francuskiej Akademii Nauk, przez 30 lat był wykładowcą medycyny sądowej (dlatego m.in. ostro krytykował przerwanie ekshumacji w Jedwabnem). Jest m.in. odznaczony izraelskim Orderem Goldy Meir za zasługi w organizowaniu nauk medycznych w Izraelu.
Spójrzmy na te fakty. Historycy niemieccy udowadniają kłamstwa Grossowi, najsłynniejszy amerykański historyk - badacz dziejów Polski - pisze o odrazie, jaką wywołała w nim książka Grossa. Członek Francuskiej Akademii Nauk, wyróżniony wysokim izraelskim odznaczeniem, rzuca w oczy Grossowi oskarżenie, że jest oszustem. A w Polsce? Ciągle istnieje niemało wpływowych gremiów, gdzie daje się fory Grossowi, próbuje nagradzać, pomimo ewidentnych antypolskich oszczerstw, pomimo jadu nienawiści do Polski, jakim jest przepełniony.
Istnieją najwyraźniej dwie Polski: Polska autentycznie wierna tradycjom, polskości i patriotyzmowi i Polska tolerująca najgorszych anty-Polaków, pobłażliwa dla najbardziej szkodliwych kalumnii antypolonizmu. Czy ludzie z tej "drugiej Polski" nie widzą, że swym zachowaniem niebezpiecznie zbliżają się do postaw Targowicy? Czy to, co robią, robią świadomie, z przekonania, czy z interesu? Dla przyspieszenia kariery w dobie triumfów kosmopolitycznej "poprawności politycznej"?

Prof. Jerzy Robert Nowak, Nasz Dziennik, 2002-02-09

powrot