Projektowana w Brukseli konstytucja Unii Europejskiej znacznie zredukuje wpływ Polski na decyzje podejmowane w ramach rozszerzonej UE. Twórcy projektu unijnej ustawy zasadniczej proponują zmniejszenie możliwości blokowania decyzji przez nasz kraj, zredukowanie liczby przysługujących Polsce głosów w radzie ministrów UE i miejsc w Parlamencie Europejskim.

Na kilka dni przed polskim referendum w sprawie wejścia do Unii Europejskiej w Brukseli trwa dyskusja nad zmianą podziału sił w poszerzonej Unii, reformą systemu podejmowania decyzji i kształtem jej nowej instytucjonalnej architektury. Propozycje prezydium Konwentu zmierzają więc do obalenia porządku instytucjonalnego w rozszerzonej o nowe państwa członkowskie Unii, który uzgodniono w 2000 r. w Nicei.

Postanowienia, które znalazły się ostatecznie w traktacie akcesyjnym, dają Polsce 27 na 321 głosów w unijnej radzie ministrów i 54 spośród 732 miejsc w Parlamencie Europejskim. Jednak największe państwa Unii, które jednocześnie mają najwięcej do powiedzenia w debacie konstytucyjnej, dążą do rewizji nicejskich postanowień. Projekt unijnej konstytucji zakłada zarówno redukcję miejsc w Parlamencie Europejskim do 700, jak i zniesienie zasady "jeden komisarz dla jednego państwa członkowskiego".

Ogromne kontrowersje wywołał również proponowany art. 24 unijnej ustawy zasadniczej, który wprowadza nową kwalifikowaną większość dla podejmowania przez Unię decyzji. Dołącza on wymóg 3/5 ludności Unii po to, aby decyzja była ważna. W praktyce daje to możliwość blokowania decyzji w rozszerzonej do 25 państw Unii przez jej trzy największe kraje: Niemcy, Francję i Włochy. Te trzy państwa, działając razem, są w stanie skutecznie przeciwstawić się pozostałym 22 krajom Unii.

9 państw europejskich, w tym Polska, niechętnych zaproponowanym rozwiązaniom, podpisało list, w którym opowiadają się za utrzymaniem systemu podejmowania decyzji przyjętego w Nicei. Szef Konwentu Valéry Giscard d'Estaing uważa jednak, że połowa sygnatariuszy "listu dziewięciu" zgłasza sprzeciw ze względów taktycznych, a propozycje zmiany układu sił w Unii i tak zostaną przyjęte. Zdaniem wielu członków Konwentu, to właśnie największe państwa wytyczają kształt przyszłej konstytucji, a protestami mniejszych krajów i kandydatów do Unii właściwie nikt się nie przejmuje.

Dziś i jutro przewodniczący Konwentu spotka się z przedstawicielami rządów, parlamentów narodowych i Parlamentu Europejskiego, aby skłonić ich do zaakceptowania kontrowersyjnych zapisów konstytucji.
Valéry Giscard d'Estaing nie przewiduje podobnych konsultacji w sprawie zmian w preambule unijnej konstytucji. Wiadomo bowiem, że na odniesienie do Boga czy na wzmiankę o chrześcijańskim dziedzictwie Europy nie zgodzą się dominujące w Konwencie i jego prezydium oraz w strukturach rządzących Unii Europejskiej antykościelne i laickie siły.
Piotr Wesołowski

Unia silnych

Kraje przystępujące w kolejnych latach do Unii Europejskiej, nie wyłączając dziesiątki aktualnych kandydatów, naiwnie wyobrażały sobie, że struktura ta powstała po to, aby im pomagać, a całą Europę dźwignąć na wyżyny cywilizacji i dostatku. Jakże odmienny cel Unii wyłania się z prac Konwentu.

Zmiana sposobu głosowania w radzie Unii Europejskiej, zaproponowana przez wszechwładnego szefa Konwentu Giscarda d'Estainga, daje faktyczne przywództwo Unii Niemcom w koalicji z dwoma spośród trzech potentatów - Francją, Włochami i Wielką Brytanią. Średnie kraje - jak Polska i Hiszpania - nowy układ sytuuje w pozycji petentów.

Politycy, którzy pysznili się, że na szczycie w Nicei zdobyli dla Polski 27 głosów w radzie, "tylko o dwa mniej niż najsilniejsi członkowie UE", teraz mogą traktat nicejski wyrzucić do kosza. Nowe propozycje Konwentu pokazują, że rację mają ci, którzy od 1989 r. niezmiennie przekonują, że "Niemcy przez rozszerzenie Unii pragną odrobić skutki drugiej wojny światowej i doprowadzić do końca plan opanowania Europy".
Szczególną wymowę ma także fakt, że ofiarami nowych reguł padną dwa wielkie kraje katolickie: Hiszpania i Polska, zapędzone do kąta, bez realnego prawa głosu.
Małgorzata Goss

Propozycję zmiany systemu głosowania komentują:

Halina Nowina Konopczyna, KP Porozumienia Polskiego
Cały czas chodzi o to, żeby ograniczyć głos mniejszych państw i zwiększyć możliwość decydowania przez głównych aktorów, którzy sobie organizują w niej przyszłość kosztem tych, których w tej chwili zachęcają.
Jeżeli chodzi o propozycję zmiany systemu głosowania, to nie jest to dla mnie żadne zaskoczenie, bo od dawna obserwuje się dostrzeganie przez głównych aktorów niebezpieczeństwa zmowy państw mniejszych, przeciwko interesom których będzie podejmowany cały szereg decyzji. Przedstawiciele polskich kół rządzących są w stanie poprzeć wszystkie kłamstwa, które miałyby spowodować głosowanie na "tak".

Antoni Macierewicz, RKN
Istota tych zmian polega na tym, iż dotychczasowa struktura Unii Europejskiej zostaje przekształcona w rodzaj państwa federacyjnego. Nie ma co do tego wątpliwości. Za to polski problem polega na tym, że traktat akcesyjny, który został podpisany przez rząd Leszka Millera i który będzie podstawą referendum w najbliższą sobotę i niedzielę, przewiduje zupełnie inne mechanizmy. Na skutek tego sytuacja powstaje taka, że Polacy będą głosowali nad traktatem przewidującym co innego, a po ustosunkowaniu się do niego znajdziemy się w rzeczywistości normowanej według zupełnie innych zasad. To jest manipulacja, która w istocie czyni referendum fikcją.

Bogdan Pęk, KP LPR
W chwili kiedy decyzje nie będą zapadały przez konsensus, ale większością głosów, to Polska stanie się biernym, peryferyjnym państwem na obrzeżach imperium i będzie przez nie wyzyskiwana. Ostatnie warunki, jakie podyktowano krajom, które mają Unię poszerzyć, są warunkami dyktowanymi przez imperium krajom uzależnionym. Jest to jakiś szczególny rodzaj neokolonializmu, z atrybutami dobrej woli, której tak naprawdę nie ma.
not. ZB

Podkreślenia w tekście pochodzą od Redakcji Naszej Witryny

Piotr Wesołowski, Małgorzata Goss, Nasz Dziennik, 2003-06-04

powrot