Trudno się z tym pogodzić, ale nic na to nie poradzimy; nasza młoda demokracja jest bardzo wrażliwa i reaguje konwulsjami nawet na komplikacje towarzyskie. Wystarczy, że pan Lew Rywin złoży kurtuazyjną wizytę panu red. Michnikowi, a już rząd wywraca się do góry nogami. Po panu ministrze Piechocie, panu ministrze Kaczmarku, panu ministrze Wiatrze (Wietrze?), przyszła kryska również na pana ministra Łapińskiego. Nawet sam pan prezydent dawał już do zrozumienia, by powstrzymać jakoś tę polityczną biegunkę, ale pan premier Miller sprawia wrażenie, że nie spocznie, póki nie skończy dzieła zniszczenia. Jest czas budowania i czas burzenia - powiada Eklezjasta. Najwyraźniej polskie elity polityczne postanowiły zaaplikować sobie dyweldrek na przeczyszczenie.

Coś mi się zdaje, że zaniepokoiło to nie na żarty pana red. Michnika. Wprawdzie pan Jacek Kuroń rozkazał, żeby pana red. Michnika podziwiać za bezkompromisowość, ale - rzecz nie do pomyślenia - jakoś nikt nie kwapi się w wyrazami podziwu. Czy instrument niestrojny, czy się muzyk myli - pytamy za Poetą? Zwrócił na to uwagę również pan red. Barański z "Trybuny", do którego z tej zgryzoty przyszedł pan red. Michnik: Po raz pierwszy w takiej skali objawiła się niewiara w to, co pisze "Gazeta", nieufność. Powiedzmy sobie szczerze, że nie po raz pierwszy, ale rozumiemy, że pan red. Barański chciał być w tej sytuacji dla pana red. Michnika możliwie najbardziej uprzejmy. Jeśli nawet politycznie może odczuwać coś w rodzaju satysfakcji, że jednak przyszła koza do woza, to przecież po ludzku może zwyczajnie panu red. Michnikowi współczuć. W końcu nietrudno sobie wyobrazić, że podczas przesłuchania przed komisją parlamentarną pan red. Michnik może być zmuszony do przytrzymywania aureoli obiema rękami, a i to nie ma pewności, czy w jakimś momencie mu się ona nie omsknie. Wobec takiej perspektywy lepiej już zawczasu pójść do "Trybuny". (Fałszywy) krok naprzód - dwa kroki wstecz. Tak przecież uczył Lenin.

W takiej sytuacji, jeśli nawet pierwotnie polska elita polityczna powzięła mocne postanowienie, żeby wziąć sobie na przeczyszczenie, to coraz bardziej prawdopodobne jest, że szybko tej kuracji poniecha. Bo pomyślmy sami: jakie byłyby korzyści z takiej końskiej kuracji? Elita polityczna tylko by się nam już do reszty obfajdała. Nie chodzi już nawet o to, że smród mógłby rozejść się na całą Unię Europejską, bo takie polityczne laksacje nie są tam żadną nowiną i wobec fajdanisów panuje wielka tolerancja. Chodzi o to, że władza utraciłaby wszelką atrakcyjność. Do tego zaś nie można dopuścić z powodów pryncypialnych. Fundamentem demokracji jest wszak możliwie najszersze uczestnictwo we władzy. A jakże tu mówić o szerokim uczestnictwie, jeśli władza utraciłaby wszelką atrakcyjność? Dlatego też w imię demokracji trzeba będzie "aferę Rywina" jakoś zakończyć wesołym oberkiem, tym bardziej że podstępny pan Lew Rywin milczy, jak ten ogon wilczy najwyraźniej chowając jakieś asy w rękawie na ewentualną rozprawę sądową. Kto wie, czy i on nie przeczytał u Eklezjasty, że jest czas milczenia i czas mówienia? Wyobraźmy sobie tylko konfuzję niezawisłego sądu, gdyby na takiej rozprawie wyszły jakieś śmierdzące dmuchy. Wtedy już nikt niczego nie zdążyłby odkręcić. Zatem każdy, bez dodatkowego zaglądania do Eklezjasty, chyba już zrozumiał, że po czasie oskarżania nastał czas odkręcania.

Osobiście za nieomylny znak tego czasu uważam fakt, że przychodzi Michnik do "Trybuny", bo jest interes do zrobienia.

Nie tylko zresztą ten. Akurat Prawo i Sprawiedliwość na swoim kongresie opowiedziało się za poparciem dla Anschlussu Polski do Unii Europejskiej. Decyzja nie została powzięta jednomyślnie, tylko większością głosów. Oznacza to, że wewnątrz PiS-u panuje różnica poglądów na fundamentalną politycznie kwestię, mianowicie na sprawę suwerenności państwowej Polski. Jednak mimo różnicy poglądów w tak fundamentalnej kwestii politycznej, zarówno zwolennicy, jak i przeciwnicy Anschlussu nadal tworzą jedną partię. Pokazuje to, na jakiej właściwie zasadzie tworzy się w Polsce większość ugrupowań politycznych. Najwyraźniej nie jest to zasada ideowa, tylko goły pragmatyzm; po prostu jest do zrobienia jakiś interes.

Warto w takim razie zapytać, jaki właściwie interes skłonił PiS do poparcia Anschlussu? Pan Jarosław Kaczyński powiedział, że mimo poważnych zastrzeżeń co do warunków Anschlussu, Polska powinna jednak do Unii Europejskiej przystąpić, bo w przeciwnym razie znalazłaby się w strefie wpływów Rosji. Rozumiem, że wepchnięcie Polski w strefę wpływów Niemiec jest bezpieczne, podczas gdy wejście w strefę wpływów Rosji bezpieczne nie jest.

Krótko mówiąc, Generalna Gubernia jest bezpieczniejsza od PRL-u. Oczywiście przesadzam, ale tylko trochę. Nie chodzi zresztą o tę przesadę, ale o tę zasadę. Trudno traktować ją poważnie, zwłaszcza że o ile warunki wciągnięcia Polski w strefę wpływów niemieckich sam PiS ocenia jako "niekorzystne", a więc ryzykowne, o tyle warunki, na jakich Polska ewentualnie wpadłaby w strefę wpływów rosyjskich, jeszcze nawet nie są znane. Wreszcie - jakie "wpływy rosyjskie", kiedy Polska jest w NATO? Albo zatem mamy do czynienia z autentycznym przypadkiem rusofobicznych przesądów, w co nie wierzę, albo z przedstawieniem pozornego argumentu za Anschlussem, w co wierzę.

No dobrze, ale w takim razie o co chodzi naprawdę? Może znów przesadzam, ale wydaje mi się, że naprawdę PiS obawia się, by Polacy w referendum nie odrzucili Anschlussu. Wtedy bowiem polskie elity polityczne, których PiS jest znaczącą częścią, nie powąchałyby ani jednej posady w Unii Europejskiej, a trzeba nam wiedzieć, że są one znacznie bardziej atrakcyjne od posad tubylczych. Taki obrót sprawy byłby straszny, ale nawet i mniej straszny scenariusz też byłby ryzykowny; referendum opowiedziałoby się za Anschlussem, tymczasem PiS byłby przeciw. W takiej sytuacji SLD, PSL i PO mogłyby wszystko rozdzielić między siebie, a czyż tylko dla grzeszników Pan Bóg stworzył rzeczy smaczne?

Podkreślenia w tekście pochodzą od Redakcji Naszej Witryny

Stanisław Michalkiewicz, Nasza Polska, 2003-01-29

powrot