Czy będziemy jeść kluski z mąki zanieczyszczonej odchodami niemieckich szczurów i skażonej nitrofenem, który powoduje raka?

Krzysztof Szamałek, pełniący funkcję przewodniczącego Naczelnej Rady Ekologicznej SLD, wystąpił w sobotę (10 sierpnia br.) w telewizji, w ekologicznym programie "na żywo" i odpowiadał na pytania młodych ludzi reprezentujących partyjne opcje w parlamencie. Słowa z ust Szamałka płynęły pewnie, wszystkowiedząco, a za jego plecami od czasu do czasu pojawiał się napis Zero kompromisu w obronie Matki Ziemi. Jeżeli chcemy chronić Matkę Ziemię to jest oczywiste, że powinniśmy chronić nie tylko powietrze przed furanami, ziemię i wodę przed pestycydami i innymi paskudztwami, zaś konie wiezione z Polski do Włoch na rzeź - przed ich transportem w potwornych warunkach - o czym też w programie była mowa. Chroniąc Matkę Ziemię, mamy obowiązek chronić przed wyniszczeniem również samych siebie. Nic dziwnego, że w trakcie dyskusji pojawiły się pytania: czy zboże sprowadzane w tym roku z zagranicy może być zanieczyszczone substancjami groźnymi dla życia ludzkiego, czy nie?

Import trucizny

Szamałek do niedawna wiceminister ochrony środowiska (po dymisji ze stanowiska nie tylko szef ekologów eseldowskich, a także - co podajemy dla porządku - ponownie prezes rady nadzorczej Banku Gospodarki Żywnościowej) odpowiedział wymijająco, że ziarno zostało zbadane i wszystko jest porządku. Pamiętamy posłÃ³w Samoobrony, którzy przynieśli do Sejmu w plastikowych torebkach próbki zboża importowanego w czerwcu br. przez posła PSL Zbigniewa Komorowskiego i, potrząsając ich zawartością, ostrzegali, żebyśmy mąki - nie tylko z tego ziarna, które pokazują, ale z wszelkiego zagranicznego - nie jedli, bo mogą się w nim znajdować odchody niemieckich szczurów i jest zatrute nitrofenem powodującym raka.

Czy Szamałek nie powinien przypomnieć tej sprawy i powiedzieć jasno, że ludzie Leppera agitują bez sensu? Z tego, co oświadczył publicznie, telewidzowie mogli zrozumieć, że nitrofenu w importowanym ziarnie nikt w Polsce nie znalazł. A to nie jest prawda.

W Rojewie czyste, w Fordonie skażone

"Gazeta Pomorska" ogłosiła, że inspekcja skupu ukrywa wyniki analizy pszenicy z elewatora w bydgoskim Fordonie. Analizy wykonane w laboratorium Wojewódzkiego Inspektoratu Skupu i Przetwórstwa ArtykułÃ³w Rolno Spożywczych w Bydgoszczy wykazały w ziarnie obecność nitrofenu. Małgorzata Felińska, dziennikarka "Gazety Pomorskiej", uważa, że choć informacja trzymana jest w tajemnicy, wie o niej doskonale głÃ³wny inspektor skupu i przetwórstwa artykułÃ³w rolnych Ryszard Kołodziej, właściciel zboża oraz kilka innych osób. Czyżby ukryto tę wiedzę przed Szamałkiem?

Na skutek nacisków dziennikarzy inspektorzy Wojewódzkiej Inspekcji Skupu i Przetwórstwa ArtykułÃ³w Rolnych ruszyli szukać mąki z pszenicy sprowadzanej z Niemiec nie tylko ostatnio, ale od lutego do początków czerwca br. "Gazeta Pomorska" podała, że 24 tony takiej mąki znaleziono w Rojewie, ale była ona, na szczęście, wolna od zanieczyszczeń.

Inspektorzy pobrali próby pszenicy z elewatora w Fordonie. Zboże pochodziło z dostaw przyjętych między 16 a 21 czerwca br. i okazało skażone. Co się w tym zbożu kryje, doskonale wiedział Franciszek Złotnikiewicz - wojewódzki inspektor skupu i przetwórstwa artykułÃ³w rolnych. Dziennikarka "Gazety Pomorskiej" imputuje mu, że milczał, bo grał na zwłokę. Dlatego wysłał próbki ziarna do innych laboratoriów Instytutu Uprawy, Nawożenia i Gleboznawstwa we Wrocławiu oraz Instytutu Ochrony Roślin w Poznaniu w celu potwierdzenia badań wykonanych w Bydgoszczy. Tam badania przysłanych próbek zboża trwają i nie mogą się skończyć. W każdym razie urzędnicy państwowi ciągle nie podają oficjalnej informacji, czy dostawy ziarna z importu zawierają nitrofen, który jest podstawą preparatów wybijających owady i niszczących chwasty. Podobno akurat to zboże nie pochodzi z transportu posła Komorowskiego, które w wagonach dopadła Samoobrona. Ale przecież nie o morale posła PSL tym razem chodzi, tylko o nasze życie i zdrowie.

Ziarno w areszcie

Złotnikiewicz nie obeznany z prawem prasowym, chociaż na piastowanym stanowisku obeznany być powinien, oświadczył dziennikarzom, którzy poprosili, żeby wytłumaczył, dlaczego przy silosach w Fordonie kręci się komisja po komisji, że istnieją pewne działania, o których on informować nie musi. Redakcja "Gazety Pomorskiej" odpowiedziała wtedy, że Złotnikiewicz się myli, bo np. o tym, czy pszenica przeznaczona na mąkę, z której wypieka się chleb, została skażona szkodliwym środkiem chemicznym, wojewódzki inspektor informować musi. Wojewódzki inspektor nie robi nikomu łaski, jego obowiązkiem jest mówić prawdę. Ludzie mają prawo wiedzieć, co jedzą.

Wojewoda kujawsko-pomorski Romuald Kosioniak uspakaja, że próbki z pszenicy z elewatora w Fordonie zostały skierowane na dodatkowe badania, nie zaprzeczając, że w laboratorium bydgoskim wykryto w ziarnie nitrofen. Zapewnia, że zboże zostało zaplombowane i nie jest dopuszczone do obrotu. Ale wszyscy w regionie wiedzą, że prezes firmy, w której znajduje się niemieckie, prawdopodobnie skażone zboże - Tadeusz Wolski naciska, żeby ziarno z aresztu zostało uwolnione.

Szamałek nie wie, czy tylko udaje?

Kalendarium zamieszczone w "Gazecie Pomorskiej" kompromituje urzędników wojewódzkich, a także naszego "bohatera" Szamałka, który być może nawet o tym nie wie, że nie wie nic, a jeśli wie i udaje głupiego, nie powinien pozostawać osobą publicznego zaufania.

10 lipca br. - pierwsza publikacja o tym, że pszenica z importu może być skażona nitrofenem. Pszenica została sprowadzona przez bydgoskie zakłady zbożowe i już jest przemielona na mąkę.

11 lipca - inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Skupu i Przetwórstwa ArtykułÃ³w Rolnych w Bydgoszczy ruszają w poszukiwaniu pszenicy importowanej z Niemiec. Docierają do Fordonu. Znajdują podejrzaną pszenicę sprowadzoną w dniach 16, 20 i 21 czerwca br.

15 lipca - inspektorzy WISiPAR pobierają próbki mąki w magazynie w Rojewie. Badanie ziarna zajmuje cztery dni, mąka jest dobra, można z niej piec zdrowy chleb.

19 lipca - inspektorzy kończą pobieranie prób ziarna w Fordonie.

22-29 lipca - podejrzane ziarno badane jest w laboratorium w Bydgoszczy.

30 lipca - do Bydgoszczy przyjeżdża R. Kołodziej - głÃ³wny inspektor WISiPAR; dziennikarze dopytują się o cel wizyty tak ważnej persony, ale odpowiedzi, po co przyjechał, nie ma.

2 sierpnia - próbki pszenicy z Fordonu jadą do Wrocławia i Poznania.

10 sierpnia - oficjalnie jeszcze nie wiadomo, jakie są wyniki badań laboratoriów w Poznaniu i Wrocławiu.

"Gazeta Pomorska" trzy dni wcześniej pisze: ktoś tu kręci i podaje następującą informację: w elewatorze w Fordonie zmagazynowanych jest 2900 ton skażonej nitrofenem pszenicy.

Niewłaściwi ludzie na stołkach

Wszyscy widzimy, co się dzieje: polscy chłopi nie mogą sprzedać swojego zboża. Stoją w olbrzymich kolejkach przed punktami skupu nieraz po kilka dni w spiekocie i deszczu, a my sprowadzamy obce ziarno i wiele na to wskazuje - że bywa ono zatrute. Trudno znaleźć słowa na to, co się w Polsce dzieje. Czy się komuś Samoobrona podoba, czy nie, konwent tej partii i klub parlamentarny słusznie potępił działania Kazimierza Gutowskiego - podsekretarza stanu w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi odpowiedzialnego za rynek rolny oraz prezesa Agencji Rynku Rolnego Jana Sobieckiego.

Obaj przez dziesięć miesięcy sprawowania władzy nie znaleźli czasu, żeby przygotować system organizacji i finansowania skupu zbóż. Zajęci piastowaniem funkcji nie zauważyli, że za ich kadencji import zbóż i pasz był nie tylko realizowany, ale jak podała Samoobrona tzw. plafon taryfowy został przekroczony o 17 proc. W myśl kodeksu celnego plafon taryfowy oznacza określoną ilość lub wartość towarów, na które Rada Ministrów ustaliła obniżone nawet do zera stawki celne; przypomina kontyngent celny, bo dotyczy towarów, które mogą być oclone i opodatkowane na zasadach preferencyjnych.

Wiesława Mazur

****

Nas kraj jest sygnatariuszem umów międzynarodowych regulujących import i eksport, które dobrowolnie przyjął. W Brukseli 16 grudnia 1991 r. zawarta została umowa z Europejską Wspólnotą Gospodarczą, na mocy której zobowiązaliśmy się stopniowo wprowadzić, na zasadzie wzajemności, wolny handel z EWG w ciągu 10 lat.

W dniu 15 kwietnia 1994 r. w Marakeszu sporządzone zostało Porozumienie ustanawiające Światową Organizację Handlu (skrót ang. WTO); weszło ono w życie 1 lipca 1995 r. Także w 1994 r. - 1 września - między Polską a państwami Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (skrót ang. EFTA, stowarzyszenie obejmuje Austrię, Finlandię, Islandię, Liechtenstein, Norwegię, Szwecję, Szwajcarię) weszła w życie umowa podpisana przez Polskę w końcu 1992 r. w Genewie o utworzeniu w gospodarce polskiej strefy wolnego handlu. To miało sprzyjać - mówili zagraniczni ekonomiści - rozwojowi gospodarczemu naszego kraju. Wówczas wszystkie bez mała bogate kraje deklarowały, że pragną pomóc biednej Polsce, jak się wkrótce okazało w ten sposób, żeby na tym nie stracić, lecz zyskać.

Przed wejściem w życie umowy z EFTA w lipcu 1994 r. Polska rozpoczęła "wdrażać" umowę o wolnym handlu z CEFTA (to z kolei stowarzyszenie obejmuje Polskę, Czechy, Węgry, Słowację, Słowenię, Bułgarię i Rumunię) podpisaną w Krakowie w grudniu 1992 r., do której doszedł protokół dodatkowy podpisany później w Budapeszcie. Polska zawarła też kilka dwustronnych umów handlowych o wolnym handlu m. in. z Litwą, Łotwą, Estonią, Danią.

Przywóz i wywóz towarów z naszego kraju ustala kodeks celny z 9 stycznia 1997 r. Taryfy w nim zawarte uwzględniają obniżone i preferencyjne stawki celne. Rada Ministrów jest władna, w drodze rozporządzenia, nie tylko zwiesić w części pobór ceł, ale nawet zawiesić ten pobór całkowicie; może ustanowić kontyngent taryfowy i plafon taryfowy (o tym, co to jest plafon taryfowy - w artykule obok).

Od 1 stycznia do 20 kwietnia 2001 r. minister gospodarki wydał w ramach kontyngentów 656 pozwoleń przywozu na towary rolno-spożywcze, zaś od 21 kwietnia do 31 września prezes Agencji Rynku Rolnego takich pozwoleń wydał 559 (danych z br. niestety nie mamy - informacja opiera się na materiałach dostarczonych dziennikarzom podczas jednej z ostatnich konferencji w Najwyższej Izbie Kontroli).

NIK pozytywnie oceniła zakupy zagraniczne zbóż z zastosowanie plafonów taryfowych w 2001 r., w sytuacji - jak tłumaczył rząd - niedoboru podaży, wysokich cen, niewielkiego skupu i niewykorzystania kontyngentów taryfowych w II półroczu poprzedniego roku. W 2001 r. Rada Ministrów ustanowiła plafony na import 240 tys. ton pszenicy po obniżonej stawce celnej, plafony bezcłowe na 300 tys. ton żyta, jęczmienia i owsa oraz na 200 tys. ton ziarna kukurydzy. Import żyta, jęczmienia i owsa przekroczył o 17 proc. ustalony limit plafonu; sprowadzono ogółem oficjalnie 354,4 tys. ton zbóż.

Kontrolerzy NIK w sierpniu br. poinformowali, że badając import produktów rolnych (i tekstyliów) ocenili negatywnie sposób monitorowania jego rzeczywistej wielkości.

Oprac. WM

Wiesława Mazur, Nasza Polska Nr. 34, 2002-08-21

powrot