Do problemu równej konkurencji rolników na rynku unijnym trzeba podchodzić elastycznie, tzn. brać pod uwagę całość warunków, a nie tylko poziom dopłat bezpośrednich - przekonywał wczoraj w Warszawie komisarz UE ds. rozszerzenia Guenter Verheugen. Pytany jednak, czy Unia zgodziłaby się, aby Polska otwierała przed nią swój rynek stopniowo, przez 10 lat, tak jak Unia robi to z dopłatami dla naszych rolników, komisarz nie wykazał już takiej "elastyczności". - To znaczyłoby, że Polska nie jest gotowa do akcesji - uciął.

Przebywający z wizytą w Polsce komisarz UE ds. rozszerzenia Guenter Verheugen zapowiedział, że stanowisko Unii w najbardziej drażliwych sprawach finansowych przedstawione zostanie kandydatom najpóźniej na początku listopada.

- Do tego czasu muszę przekonać kraje członkowskie, że kandydaci powinni otrzymać dopłaty bezpośrednie, mimo że nie przewidziano ich w budżecie berlińskim. Unia musi w tej sprawie osiągnąć jednomyślność - oznajmił unijny urzędnik.

Verheugen szacuje, że UE wyasygnuje dla nowych członków w latach 2004-2006 ok. 26 mld euro netto, z czego Polska ma otrzymać ok. 13-14 mld euro. Jednocześnie komisarz przyznał, że przesunięcie płatności w czasie może sprawiać wrażenie, że w pierwszych dwóch latach Polska będzie płatnikiem netto do unijnego budżetu, ale według niego, zapobiegnie temu mechanizm kompensat budżetowych, który należy wypracować. Oznaczałoby to, że po ewentualnej akcesji więcej będziemy płacić, niż dostawać z unijnego budżetu.

- Nie będzie lepszych warunków, musimy doprowadzić do akcesji teraz - zapowiedział Verheugen.

Na posiedzeniu sejmowej komisji europejskiej, w którym uczestniczył brukselski gość, Mariusz Kamiński (PiS) zapytał, jak pogodzić nierównoprawne propozycje dopłat dla polskich rolników z deklarowaną przez UE zasadą równej konkurencji na wspólnym unijnym rynku. Verheugen odparł, że zrównoważone podejście wymaga rozpatrzenia całości warunków uzyskanych w negocjacjach, a nie tylko dopłat bezpośrednich.

- Czy równym traktowaniem można nazwać fakt, że polskie gminy jeszcze przez 10 lat nie będą musiały przestrzegać unijnych norm ochrony środowiska? Uważam takie podejście za nieracjonalne i głupie - butnie odpowiedział komisarz.

Jego zdaniem, trzeba podchodzić "elastycznie" do problemu równości, w przeciwnym razie trzeba byłoby czekać, aż warunki w UE i krajach kandydackich rzeczywiście się wyrównają, a to o 20 lat przesunęłoby przyjęcie Polski - tak wczoraj Verheugen szantażował Polaków.

- I dobrze by się stało, bo Unia także przez najbliższych 20 lat nie dorówna jakością polskiej żywności - bronił polskich rolników poseł Piotr Krutul (LPR).

Naciskany w sprawie nierównoprawnych dopłat Verheugen zaproponował posłom, żeby zasugerowali, jaką korektę zrobić w budżecie berlińskim. Dotąd Unia nie chciała rozmawiać o ewentualnym przesunięciu środków z funduszy strukturalnych albo funduszy na rozwój wsi na wyrównanie warunków konkurencji między polskimi i unijnymi rolnikami.

Kilka godzin później, na konferencji prasowej po spotkaniu z premierem Leszkiem Millerem, Verheugen wycofał się z propozycji, mówiąc, że alokacja funduszy nie jest dowolna. Regulują ją przepisy Unii i takie przesunięcie nie jest możliwe. Rząd nieoficjalnie zabiega o skierowanie na dopłaty dodatkowo tych środków, które UE proponuje na tzw. rozwój wsi.

Mimo iż od dawna środki stosowane do produkcji rolnej w Polsce są w porównywalnych cenach, a niejednokrotnie droższe, Verheugen bezczelnie powiedział iż "prowadzenie gospodarstwa w Polsce kosztuje jedną czwartą tego, co np. w Danii, a 1 euro w Kopenhadze ma inną wartość niż w Białymstoku".

W ocenie komisarza - średni poziom wsparcia dla polskich rolników, biorąc pod uwagę nie tylko dopłaty bezpośrednie, ale całość środków skierowanych na wieś, wyniesie 60 proc. poziomu unijnego.

Jednak wiele z tych środków nie będzie przez Polaków wykorzystanych z powodu skomplikowanych procedur. Część z tych środków ma trafić na wieś, ale nie do rolników. Ci ostatni z powodu nieuczciwej konkurencji rolników z UE (wielokrotnie wyższe dopłaty) bedą zmuszani do bankructw, bezrobocia, biedy.

Polscy rolnicy będą dochodzić do pełnych dopłat przez 7-10 lat. Pytany, czy Unia jest gotowa zgodzić się na równie długi okres otwierania dla niej polskiego rynku, komisarz odparł, że to oznaczałoby, iż polska gospodarka nie jest przygotowana do konkurencji, a zatem i do akcesji. Przyznał jednak, że presja na zwiększenie dopłat ze strony Polski ułatwi Komisji Europejskiej przekonanie poszczególnych krajów Piętnastki do zgody na płatności bezpośrednie.
Małgorzata Goss

Wypowiedzi komisarza Guentera Verheugena komentuje Piotr Krutul, poseł LPR z Białostocczyzny

Od dwóch lat unijni dygnitarze powtarzają, że jedno euro w Danii jest inne niż w Białymstoku. Verheugen powinien powiedzieć, że to jest po prostu kłamstwo. Urządzenia duńskie są w takiej samej cenie w Białymstoku jak i w Danii. Oni nie obniżają cen urządzeń, maszyn czy technologii dla Białegostoku. Polscy rolnicy muszą kupować je po takiej samej cenie, jak rolnicy w Danii. Urzędnicy z Brukseli mówią, że 60 proc. środków skierowanych na rolnictwo nie będzie dyskryminacją, a przecież to będzie jawna dyskryminacja. Dzisiaj pan Verheugen na posiedzeniu Komisji Europejskiej stwierdził, że Agenda 2000 nie będzie zmieniona, i to właśnie spowoduje, że polscy rolnicy będą dyskryminowani w UE. Verheugen mówi wówczas "to odejdźmy od stołu rokowań". Proszę bardzo, odejdźmy od rokowań. UE niech się przystosuje do naszego rolnictwa i naszych standardów. Chodzi m.in. o produkcję zdrowej żywności. Strona unijna nie jest przygotowana na nasze przyjście. Przygotowana jest natomiast na dyskryminację i zniszczenie polskich rolników.
not. RP

Małgorzata Goss, Nasz Dziennik, 2002-07-12

powrot