Wicepremier Jarosław Kalinowski powiedział wczoraj w Brukseli, że polscy rolnicy nie mają szans na pełne dopłaty z Unii Europejskiej od pierwszego dnia członkostwa, choć - jak podał - Unia już w trzecim roku po przewidywanym terminie przyjęcia nowych członków zyska około 70 miliardów euro. Według Kalinowskiego, kwestią, która w większym stopniu wpłynie na sytuację finansową naszych rolników są limity produkcji, dzięki czemu być może udałoby się uniknąć sytuacji, w której ich dochody w pierwszych latach po poszerzeniu byłyby niższe niż obecnie.
- Trzeba patrzeć łącznie na wszystkie elementy zawarte w propozycji Komisji Europejskiej. Zdajemy sobie sprawę, że 100 procent w pierwszym dniu członkostwa nie będzie. Do 2006 roku musimy szukać jakichś możliwości, które tak czy inaczej zagwarantują konkurencyjność naszym rolnikom - powiedział wicepremier przed rozmową z unijnym komisarzem ds. rolnictwa Franzem Fischlerem. - Skoro 10 lat mielibyśmy dochodzić do pełnych dopłat, to pod znakiem zapytania jest ograniczanie produkcji, które próbuje się narzucić naszemu rolnictwu - wyjaśniał Kalinowski. Ale na to - jak dał do zrozumienia już po spotkaniu z Fischlerem - nie ma szans.
Wcześniej wicepremier zarzucił Unii, że nie jest gotowa do rozszerzenia i chce na nim oszczędzać nawet w ramach pułapów wypłat dla nowych członków, uzgodnionych w 1999 roku w planach budżetowych Unii do 2006 roku (tzw. Agenda 2000). Tymczasem Unia zyska na poszerzeniu - tłumaczył przed spotkaniem z Fischlerem - 0,6 proc. swojego Produktu Krajowego Brutto, czyli około 70 mld euro w 2006 roku.
Kalinowski zwrócił też uwagę, że wydajni polscy producenci zbóż konsumpcyjnych dostaliby w rzeczywistości mniej niż 10 proc. należnych dopłat w proponowanym przez Komisję systemie "wszystkim po równo". To zaś spowodowałoby obniżenie dochodów polskich rolników prawie o 20 proc., bo cena zboża w Polsce musiałaby spaść do poziomu w UE (w tej chwili jest o 25 proc. wyższa niż w Unii). Oznaczałoby to, że ich zyski po wejściu Polski do Unii byłyby mniejsze niż obecnie.
Jednak już po spotkaniu z Fischlerem Kalinowski zmienił ton. Natomiast austriacki komisarz wykorzystał sposobność, żeby polemizować z tym ostatnim argumentem. - Jeżeli się mówi, że będzie spadek cen, to jest to prawda w przypadku pszenicy, ale nie w przypadku innych zbóż - przekonywał.
Fischler odrzucił natomiast żądania części krajów UE, twierdzących, że oferta dopłat KE dla kandydatów jest "zbyt hojna". - W ramach pomocy przedczłonkowskiej wypłacamy im około 2,5 mld euro rocznie. Nowe państwa członkowskie będą wpłacać do budżetu Unii 5-5,5 mld euro. Zatem, jeżeli zejdziemy poniżej 7,5-8 mld euro wypłat z budżetu Unii rocznie, to pogorszymy sytuację w stosunku do obecnej. I to by prowadziło do sytuacji, że niektóre z krajów kandydujących byłyby płatnikami netto od samego początku. Uważalibyśmy to za niesprawiedliwe - odpowiadał Fischler na te argumenty. Sformułowali je na piątkowym spotkaniu w hiszpańskiej miejscowości Caceres szefowie dyplomacji: Niemiec, Francji, Wielkiej Brytanii, Holandii i Szwecji.
Rzecznik komisarza Fischlera Gregor Kreuzhuber poinformował przy okazji, że w ubiegły czwartek w Warszawie przedstawiciele Komisji Europejskiej i Polski wstępnie uzgodnili, że nasz kraj zniesie opłaty za wprowadzoną 18 stycznia "automatyczną rejestrację obrotu", czyli rodzaj dodatkowych zezwoleń na import produktów rolnych. Ponadto postara się uprościć tę procedurę. Polska uzasadniła jej wprowadzenie potrzebą gromadzenia danych statystycznych o imporcie. Ale Komisja naciskała na jej zniesienie, twierdząc, że dodatkowa "biurokracja" i opłaty 200-800 złotych w zależności od wartości sprowadzanego towaru będą dodatkową barierą w eksporcie do Polski.
BM, PAP


Deklarację wicepremiera i ministra rolnictwa komentują:

Marian Piłka (Prawo i Sprawiedliwość):

Rząd premiera Millera popełnił poważny błąd już natychmiast po wyborach parlamentarnych, gdy oświadczył, że pójdzie na daleko idące ustępstwa w zakresie swobodnego obrotu ziemią. Na tak postawiony problem odpowiedzią Unii Europejskiej było usztywnienie własnego stanowiska. Miller i Cimoszewicz po prostu nie wykorzystali wówczas pewnej koniunktury negocjacyjnej, jaka powstała po wyborach, w których istotne miejsce w polskim Sejmie zajęły ugrupowania eurosceptyczne. To zaś mógł być element nacisku na Komisję Europejską, jeżeli chodzi o wymuszenie korzystniejszych warunków dla Polski. Jeśli się deklaruje daleko idące ustępstwa, to druga strona uważa, że nie ma co ustępować. Teraz napływ dotowanej żywności z UE na krajowy rynek postawi polskich rolników w bardzo trudnej sytuacji.


Jan Łopuszański (Liga Polskich Rodzin), członek sejmowej Komisji Spraw
Zagranicznych:

Może pan wicepremier Jarosław Kalinowski, który promuje wejście Polski do Unii Europejskiej, powie, jakie szanse ma Polska w UE i jakie szanse mają polscy rolnicy w UE, bo chwilami, słuchając jego wypowiedzi, mam wrażenie, że opowiada o gruszkach na wierzbie. On i także inni, którzy pchają Polskę do UE, nie mówią całej prawdy o tym, co czeka nas w Unii Europejskiej.


Janusz Piechociński (Polskie Stronnictwo Ludowe):

Poczekajmy z ostatecznymi ocenami na przyjazd premiera do kraju i pełną informację w tej sprawie. Wiadomo, że sprawa ceł i ochrony rynku krajowego będzie w tej sytuacji kluczową lub wprowadzenie dopłat kompensacyjnych, tak aby na rynku krajowym konkurujące ze sobą żywność polska i zagraniczna miały równe szanse. Na razie samo stwierdzenie, że polscy rolnicy nie mogą liczyć na 100 proc. dopłat nie jest równoznaczne z aprobatą propozycji UE. Nasze stanowisko jest niezmienne i polscy rolnicy nie mogą być drugą kategorią na otwartym rynku europejskim i to jest granica, której nie przekroczymy, również w wymiarze politycznym.


Wacław Klukowski (Samoobrona), wiceprzewodniczący sejmowej Komisji Europejskiej:

To jest następny ukłon w kierunku Unii Europejskiej ze strony polskiego rządu i tego ugrupowania, które powinno rolników reprezentować. Ja odnoszę się do tego bardzo sceptycznie. Powinniśmy mieć szanse takie same jak rolnicy unijni. Dopłaty na poziomie 25 proc. spowodują to, że polscy rolnicy nigdy nie sprostają konkurencji rolników unijnych, a przecież to miało być priorytetem tego rządu. Pamiętajmy też, że budżet Unii jest do 2006 r. a coraz głośniej słychać, że Piętnastka chce odchodzić od finansowania rolnictwa. Może się okazać, że ten dziesięcioletni okres przejściowy to też jakaś zasłona dymna. Mieliśmy mieć też środki przedakcesyjne na to, żeby wyrównać szanse polskiego rolnictwa - i z nich na razie nic nie wyszło. Nie ma pieniędzy na rolnictwo, a są na infrastrukturę - to mnie śmieszy, gdy widzę na terenach popowodziowych lichy mostek i wielką tablicę, wymalowaną na niebiesko z kupą gwiazdek, bo "Unia dofinansowała". Ja bym proponował, żeby na bankach unijnych i konkretnych instytucjach wieszali naszego orła i pisali, ile tutaj jest polskiego kapitału.
Zebrali:

MWA, MW, Nasz Dziennik, 2002-02-12

powrot